Havens


Rotterdam

Bekijk in Google Maps

De Haven van Rotterdam is de grootste haven van Europa met een totale overslag van 378,2 miljoen ton in 2006. Dit is meer dan twee keer zo groot als de tweede haven in Europa, Antwerpen. Deze haven had in 2006 een overslag van 167 miljoen ton. Rotterdam was tussen 1962 en 2004 de grootste haven ter wereld, maar deze positie is overgenomen door Sjanghai.

 

 

Waardoor is Mainport Rotterdam een wereldhaven?

  • Door de geografische ligging
  • De haven ligt in het economische hart van Europa

 

Voordeur
Mainport Rotterdam ligt aan de drukbevaren Noordzee.
Door de Eurogeul kunnen schepen met een grote diepgang de haven binnen.
Door de diepe havenbekken op de Maasvlakte kunnen schepen met een grote diepgang normaal aanleggen.

 

Achterdeur
Er zijn verbindingen met het achterland door de Maas en de Rijn.
De Betuweroute verbindt de Maasvlakte met het achterland van Duitsland.

 

Geschiedenis
Sinds het ontstaan van Rotterdam in de middeleeuwen heeft Rotterdam een haven met een overslagfunctie gehad.

 

Havens in de oude binnenstad - ontwikkeling tot 1872
De Hoogstraat, een deel van Schielands Hoge Zeedijk, verdeelde Rotterdam in een landstad en een waterstad. In de waterstad werden de eerste havens aangelegd, onder meer de Oude Haven, het Haringvliet en de Leuvehaven.

 

In de loop van de 19e eeuw werd Rotterdam slechter bereikbaar door het verzanden van de monding van de Brielse Maas. Koning Willem I en Johannes Goldberg zorgden voor een stimulans van industrie en infrastructuur. Het kanaal door Voorne werd aangelegd, maar dit bleek al snel te klein door de steeds toenemende scheepsgrootte. Van 1866 tot 1872 werd daarom de Nieuwe Waterweg gegraven, zodat Rotterdam een rechtstreekse verbinding met de zee kreeg.

 

Havens op het eiland IJsselmonde - ontwikkeling 1872 - heden
Na de opening van de Nieuwe Waterweg werd de ontwikkeling van de havens op het eiland IJsselmonde ter hand genomen. De eerste havens waren nog vrij smal en werden door de Rotterdamsche Handelsvereeniging aangelegd. De Gemeente Rotterdam ging in 1882 na de aankoop van de Handelsinrichtingen van de Rotterdamsche Handelsvereening, zelf tot exploitatie van de haven over. Die haventerreinen, waar overslag plaatsvond, waren zogenoemde handelsterreinen en werden voortaan als Gemeentelijke Handelsinrichtingen geëxploiteerd. Het kenmerk van de Handelsinrichtingen was dat per dag, per week en/of per maand enz. ligplaatsen voor schepen, vierkante meters terrein en/of loodsruimte voor opslag, en per uur electrische walkranen voor het laden en lossen konden worden gehuurd. Men hoefde dus niet een heel terrein voor een langere periode is z'n geheel in huur af te nemen en zelf het terrein in te richten en loodsen te bouwen in te richten. Overigens werden daarnaast door de gemeente ook terreinen in hun geheel verhuurd aan private grotere stuwadoors. Deze parallelle exploitatie bleef voortbestaan tot in de jaren '60, toen de Gemeentelijke Handelsinrichtingen werden opgeheven; de terreinen werden in hun geheel voor langere tijd verhuurd en de loodsen en kranen werden verkocht.

 

De stormachtige groei van de overslag leidde tot de aanleg van steeds grotere havens: de Rijnhaven, de Maashaven en de Waalhaven. Vanaf 1929 werd bij Pernis op het westelijk deel van IJsselmonde begonnen met de aanleg van de Eerste Petroleumhaven met petrochemische industrie, nog steeds een van de pijlers van de Rotterdamse haven.

 

In 1966 werd in Rotterdam de eerste container gelost. In 1967 werd in het Eemhaven-gebied Europe Container Terminals (ECT) geopend. Dit bedrijf groeide uit tot het grootste container-overslagbedrijf van Europa.

 

Havens in Rotterdam-West - ontwikkeling 1900 - heden
Na de annexatie van Delfshaven in 1886 was ook aan de rechter Maasoever ruimte voor havenontwikkeling. Tussen 1900 en 1930 werd een complex van stukgoedhavens aangelegd tot aan de gemeentegrens van Schiedam. Na 1950 verloor dit gebied aan belang.

 

In het oostelijk deel wordt momenteel (2006) de woonwijk Lloydkwartier gebouwd. Aan de Schiehaven wordt door Scheepswerf De Delft het gelijknamige Linieschip 'De Delft' uit 1783 herbouwd. Met een imposante lengte van 63 meter wordt deze driemaster één van de grootste replica's ter wereld. De werf is toegankelijk voor bezoek.

 

In het westelijk deel rond de Merwehaven is de stukgoedoverslag verdwenen en vindt nu op grote schaal fruitoverslag plaats.

 

Havens in het Botlek-gebied - ontwikkeling 1947 - heden
Het eiland IJsselmonde bood onvoldoende ruimte voor de expansie van de Rotterdamse haven. In 1947 werd de ontwikkeling ter hand genomen van het Botlek-gebied, westelijk van de Oude Maas. In dit gebied overheerst de industriële functie met enorme complexen voor de petrochemische industrie.

 

Havens in de Europoort - ontwikkeling 1958 - heden
De blokkade van het Suez-kanaal in 1956 leidde tot een enorme schaalvergroting in de tank-scheepvaart. Rotterdam speelde op deze ontwikkeling in met de aanleg van het Europoort-gebied, dat bereikbaar was voor de grootste zeeschepen. Vanaf 1962 was Rotterdam de grootste haven ter wereld. Het Europoort-gebied is vrijwel uitsluitend gericht op de overslag en verwerking van ruwe olie. Ook het vervoer van droge bulk producten onderging een enorme schaalvergroting. Hiervoor werd in het westelijk deel van het Europoortgebied ruimte gereserveerd voor de overslag van graan en erts. De kade van het Ertsoverslagbedrijf Europoort is de de enige loskade ter wereld waar de bulkcarrier Berge Stahl kan lossen.

 

Maasvlakte - ontwikkeling 1970 - heden
De aanleg van de Maasvlakte was de laatste uitbreidingsmogelijkheid van Rotterdam. Rond 1970 ontstonden ook plannen om het hele gebied van de Hoekse Waard tot aan het Hollands Diep om te vormen tot havengebied, maar hiervoor kreeg Rotterdam geen toestemming. Rotterdam is daarom zeer selectief geweest met gronduitgifte op de Maasvlakte. Ook op de Maasvlakte is de overslag van ruwe olie en erts van belang. Sinds 1985 vindt op de Delta-terminal van ECT ook containeroverslag plaats, omdat de grootste containerschepen de Eemhaven niet meer konden bereiken.