Kastelen


Muiderslot

Het Muiderslot is een nog in goede staat verkerend middeleeuws kasteel in Noord-Hollandse Muiden. Het is momenteel (2007) een rijksmuseum. Het kasteel is een vierkante waterburcht. Op iedere hoek staat een ronde toren. Binnen de muren staat een groot gebouw met trapgevels.

 

Bouw
Wanneer het Muiderslot gebouwd is, is onzeker. Meestal zegt men dat het rond 1280 door graaf Floris V werd gebouwd, maar mogelijk bestond het kasteel toen al en heeft de graaf het slechts gekocht. Deze man was "steenrijk", zodat hij een stenen kasteel kon bouwen (of kopen) in een tijd dat de meeste gebouwen van hout werden gemaakt. Het kasteel werd gebouwd aan de monding van de Vecht in de Zuiderzee, het tegenwoordige IJsselmeer.

 

Direct bij het kasteel ligt Muiden met zijn schilderachtige haven. Via een ketting over de Vecht kon Floris V tol heffen bij de langsvarende schepen.

 

Valkenjacht
Graaf Floris V werd op 27 juni 1296 in de omgeving van het kasteel vermoord. Tijdens een valkenjacht werd hij gevangen genomen door de deelnemende edellieden Gijsbrecht IV van Amstel en Herman van Woerden. Hij werd vijf dagen gevangen gezet in het kasteel. Bij een ontsnappingspoging uit het kasteel werd hij gedood door zijn schildknaap, Gerard van Velzen.

Het kasteel werd vervolgens verwoest door bisschop Willem van Mechelen, maar 100 jaar later door Graaf Albrecht van Beieren op dezelfde plaats en met dezelfde plattegrond weer opgebouwd.

 

Tachtigjarige oorlog
Het Muiderslot werd meestal bewoond door slotvoogden, die het kasteel namens hun heer beheerden; dat was bijvoorbeeld de bisschop of de landsgraaf. In het begin van de zestiende eeuw werd het kasteel korte tijd eigendom van de Geldersen. In de Tachtigjarige oorlog werd in 1577 het slot namens Willem van Oranje ingenomen.

 

Interieur
De meubels, gebruiksvoorwerpen en schilderijen die momenteel in het kasteel zijn te bezichtigen stammen uit de 17e eeuw. In die periode leefde de schrijver Pieter Corneliszoon Hooft in het kasteel. Hij verzamelde andere kunstenaars om zich heen, de Muiderkring genaamd.

 

Verval en verkoop
In de Franse tijd werd het kasteel als kazerne gebruikt door het Franse leger. Vanaf 1795 werd het slot niet meer bewoond en raakte het in verval. In 1825 werd het te koop aangeboden. Na een oproep aan koning Willem I werd de verkoop verhinderd, maar pas in 1895 werd begonnen met de restauratie, uitgevoerd onder leiding en volgens plannen van P.J.H. Cuypers.

 

Tuin en boomgaard
Het kasteel heeft een slotgracht met een ophaalbrug. Buiten het kasteel is een pruimenboomgaard, die ook al bestond in de tijd van Hooft. (Een beroemde uitdrukking van Hooft tegen de andere leden van de Muiderkring: "Tot ziens in de pruimentijd"). Er is ook een gerestaureerde moestuin en een kruidentuin.